Tapang sa mga pahina ng It’s a Mens World / Alaala ng nakaraan nating lahat

Posted on 10 Nov 2011 at 12:47pm
by Che Sarigumba


Karaniwan, kumbaga ang mga salitang ginamit sa It’s a Mens World. Pero ang hindi pangkaraniwan ay ang kakayahan ni Bebang Siy na magpatawa. Hindi lahat ng manunulat ay kayang gawin iyon. Lalo na sa mga seryosong pangyayari, mahirap man at nakakagulat ang mga pinagdaanan niya, nagawa pa rin niya iyong isalaysay ng magaan sa mambabasa. Mabigat na pangyayari pero magaan sa damdamin. Mas nakakaya mong dalhin. Mas naeengganyo kang basahin.

Ito na yata ang librong sa bawat pagbukas mo ng mga pahina ay tatawa ka na lang nang tatatawa nang tatawa. At sa sobrang kakatawa ko, hindi pa ako nakuntento, kinulit ko nang kinulit si Joel Pablo Salud, kahit na may tinatapos siyang mga articles. Nilalapitan ko talaga siya para lang basahin iyong nagpapakiliti ng sobra sa’kin. Atgayako, tawa na lang din siya nang tawa. Hindi na ako nagmukhang tanga sa kakatawa mag-isa, may karamay na ako.

Hindi lamang puro katatawanan ang nakapaloob na mga sanaysay sa It’s a mens world, marami ka ring mapupulot na aral. At siyempre, hindi rin nawawala ang kilig na sumasayaw-sayaw sa ibang parte ng mga pahina. “Makinis ang mukha ni Michael. Ang mga mata niya, malalaki, parang sa kuwago. Pero cute na kuwago. Iyong tipong puwedeng ilagay sa logo ng Sterling notebook.” Nakakatawang paglalarawan pero maaaninag mo na may pagtingin ang naglalarawan kay Michael.

Maganda ang pagkakasulat. Magaan sa mambabasa. Nakakapanabik ang bawat pangyayari. Nakakantig ng puso ngunit mapapangiti ka. At kapag kilala mo si Bebang Siy, mas lalong iindayog sa iyong kamalayan ang bawat salita. Sumasalamin ang It’s a Mens World, kay Bebang Siy.

Kung ilalarawan ko si Bebang Siy sa isang salita, para sa akin ang angkop na salitang iyon ay TAPANG. Bakit? Sapagkat, bihira lang ang taong magkakaroon ng lakas ng loob na ipaalam sa marami ang kanyang mga pinagdaanan lalo na ‘yung nahipuan siya… basahin n’yo na lang. May mga mag-iisip na nakakahiya kapag nalaman ng iba. Pero, iba ang umiindayog sa isipan ni Bebang, iyon ay ang imulat ang bata pati na rin ang mga magulang na may mga pangyayaring nangyayari nang hindi mo inaasahan. Kahit pa kamag-anak mo ‘yan. Pinitik tayo ni Bebang para ipaalam na posibleng mangyari ang mga ganoong bagay.

At sa katapangang ipinakita ng manunulat sa kanyang mga sanaysay, sumasalalim lamang iyon kung gaano siya kalakas. Hinulma na siya ng mga pangyayari, ng hirap at karanasan, kaya tiyak kong ano pa man ang pagdaanan niya sa hinaharap, kagaya ng mga sanaysay niya, tatawanan lang din niya iyon. At sasabihin niyang “kayang-kaya.”

Maikling talambuhay ang It’s a Mens World na isinulat ng kakaiba ni Bebang Siy.
Ang It’s a Mens World ay inilathala ng Anvil Publishing.

Alaala ng nakaraan nating lahat (gurlispinays.wordpress.com)

by Chen Sarigumba

Ang panahon ng ating kabataan ay punung-puno ng nakakatuwang mga alaala. Kapag nagugunita natin ang mga bagay na ginawa natin noon, madalas ay napapangiti tayo o minsan naman ay nahihiya tayo. Ganito ang damdaming naramdaman ko nang basahin ko ang “It’s a mens world” na isinulat ni Bebang Siy. Ito ang lupon ng mga sanaysay na naglalaman ng mga alaala ng kaniyang kabataan.
Sa unang kwento pa lang na kaniyang inilatag ay naalala ko na rin ang aking sariling karanasan. O mga bagay na naganap nang ako ay bata pa lamang. Nakatutuwa sapagkat damang-dama mo ang katotohanan sa kaniyang mga kwento. May kwento ng pagdadalaga, kwento ng mga nakaw na sandali, pinyapol, at tungkol sa kung saan saan pa.

Ang bawat karanasang nakapaloob sa kaniyang aklat ay tunay na may pinanggalingan. At hindi mo ito makukwestiyon sapagkat nakikita natin itong nangyayari sa mga taong nakakasalamuha natin araw-araw. Sa mga kaibigan pa lamang natin ay sari-saring kwento ang ating naririnig na kaparis ng mga sinabi sa nasabing aklat. Nagmistulang sine ang mga pangyayaring nabasa ko mula sa aklat ni Bebang Siy. Lahat ay malinaw kong nakikita sa aking sariling isipan.

Ang librong “It’s a mens world” ay tunay na nakakaaliw. Walang pahina kang palalampasin. Puro tawa, ngiti, halakhak at bungisngis ang tugon mo sa pagbabasa. May ilan ring maselang paksa (o ako lang ang nag-iisip na maselan iyon) na naiidaan niya sa isang nakakatawang pagsasalaysay. O nailalahad niya sa mas magaan na paraan.

Sa akin ngang isipan ay nakikita ko ang itsura ng mukha ni Bebang Siy sa kanyang mga sanaysay. Kung paano niya inilarawan ang mga kaganapan ay ganoon ko rin nakikita ang kaniyang mukha sa aking utak. May mga panahon kasing nagkakaroon kami ng pagkakataon na magkasama. Sa akin ngang pakiwari ay larawan niya ang bawat sanaysay na mababasa mo sa kaniyang libro.

May maaalala ka ring pamahiin na palaging nababanggit ng mga nakakatanda kapag nabasa mo ang librong ito.

Sa aking palagay ang librong “It’s a mens world” ay hindi lamang naglalayong ibahagi sa atin ang mga karanasan ni Bebang Siy. Isa rin itong kalabit sa atin upang balikan ang ating mga karanasan. Mga sariling alaala na kusang babalik habang binabasa natin ang libro ng manunulat na si Bebang Siy.

Kung paano maging excited sa pagdadalaga at iba pa: Ang munting pagninilay sa librong “It’s a Mens World” ni Bebang Siy

Ang book review na ito ay isinulat ni Noel Sales Barcelona. Matatagpuan ito sa sigliwa2.tk. at nalathala naman sa Pinas na isang weekly tabloid.

Kung paano maging excited sa pagdadalaga at iba pa: Ang munting pagninilay sa librong “It’s a Mens World” ni Bebang Siy

Anvil Publishing, 2011, 174 na pahina

Kagaya ng masalimuot na mga kalye sa Maynila, ang kumplikasyon ng paglaki, pagkilala sa sarili at iba pang mga karanasan bilang babae ang ibinahagi ni Beverly “Bebang” Wico Siy sa kanyang unang aklat ng mga sanaysay—ang “It’s a Mens World.”

Hindi nagkamali ang Anvil Publishing nang tanggapin nito ang manuskrito ni Siy, pagtiyagaang suriin ang bawat pahina para iayos ang mga pagkakamali—sa tipo man o sa balarila (grammar), itapat sa kamera ang layout at padaanin sa makina para ilimbag ang mga akda ni Siy.

Pero hindi lamang ito tungkol sa personal na mga karanasan ni Siy—kundi dugtung-dugtong na mga kasaysayan ng buhay-buhay na may kaugnayan sa may-akda: mga kamag-anak, kaibigan at estrangherong natagpuan at nakasalubong sa kung saan. Ang mga karanasang ito, sa abang palagay, ang humubog sa sensitibidad at sensibilidad ng may-akda bilang mangangatha (manunulat) at bilang isang buhay na entidad sa gumagalaw at masalimuot na lipunan na labas sa mga kahon at kalyehon ng buhay ni Siy.

Kumbaga sa siklo ng regla o menstrasyon (menstruation) ng isang babae, ang akda ni Siy ay isang kabit-kabit na serye ng mga pangyayari (phenomena) gaya ng paglabas ng itlog buhat sa obaryo (ovulation), pagdaan nito sa tubo ng itlog para makapuwesto sa pinakakuwelyo ng matris (uterus), ang paghihintay nito na makaniig ang punlay ng lalaki (fertilization) o ang pagkabasag kaya ng “pader ng dugo” sa matris at pagdaloy nito bilang buwanang dalaw (menstruation). At sa paglabas ng mens (pinaikling termino para sa menstruation), dito naman nalilinis at naihahandang muli ang buong sistemang panreproduksiyon ng babae para sa panibagong siklo ng obulasyon at pagpapalabas ng maruming dugo buhat sa sistema.

Sa kontekstong ito, sa pamamagitan ng magaan at nakatutuwang mga paglalahad, unti-unting napupurga ng may-akda ang sarili mula hindi kanais-nais na mga karanasang may kaugnayan sa kanyang kabataan.

Samantala, pagbabalik-tanaw rin naman sa unti-unting nawawalang kultura’t tradisyon ang It’s a Mens World ni Siy. Sino pa nga ba ang nakaaala ng softdrink na Fanta? Ang kutkuting Chikadeez at Zeb-Zeb? Sino ba sa atin ang nakatitikim pa ng cherry balls at sundot-kulangot? O ng tinatawag na “kulangot ng Intsik”? Ang pagkonsumo ng nabanggit na mga produkto, noong kabataan mo pa, ay bahagi ng pagsakay (bagaman hindi mo nalalaman dahil bata at uhugin ka pa nga) sa sasakyan o dyip ng kulturang popular noong mga panahong iyon.

Nakatutuwang nabanggit din ni Siy, bagaman bahagya, ang ilang larong panlansangan na ngayon ay maituturing na “extinct” na, kumbaga sa mga dinosaur at ilang uri ng halaman, hayop, isda, at iba pang nilalang na unti-unti na ring nawawala dahil sa labis na konsumo ng mga tao, sa giya ng tinatawag na modernisasyon. Sino pa ba sa atin ang nakapaglalaro ng patintero, ng “langit at lupa”, ng base-to-base? Palagay ko wala na. Maging ito ay extinct na rin dahil ang pinagkakaabalahan ng mga tao ngayon ay ang online role playing games at ang sarisaring larong iniaalok ng social networking na Facebook.

Sa kabuuan maganda ang libro ni Siy. Higit pa ito sa mga emosyon o mga karanasan—pagbibigay buhay ito sa mga ala-alang pinagtagni-tagni ng bahaging iyon ng Ermita (ang lugar na kinalakhan ng may-akda) at ng iba pang lugar at pagkakataon sa buhay ni Bebang Siy.

Higit pa sa buhat-bangko, hindi nakahihiyang irekomenda sa mga mambabasa ang libro ni Bebang Siy. Hindi man ito maihahanay sa mga akda nina Amado V. Hernandez o ni Jose P. Rizal, masasabi naman itong isang mabisang panlipunan at pansariling komentaryo sa karanasan ng isang karaniwang Filipina-Chinese na nabuhay at nabubuhay sa iba’t ibang bahagi ng panahon at sa kasalimuotan ng takbo ng lipunang Pilipino. Wala itong halong pagkukunwari. Kumbaga sa salitang lansangan eh, wala itong ‘kiyeme’ sa pagbabahagi ng karanasan—na bagaman kaiba sa atin ay masasabi nating maaaring naganap o nagaganap sa atin sa iba mang anyo. Sa madaling-sabi, makare-“relate” tayong lahat—babae ka man o lalaki, o kung ano ka pa man.

Pero ang tanging habilin o tagubilin lamang ng manrerepasong ito: Huwag na huwag ninyong gagayahin ang mga kapalpakan ng may-akda gaya ng pagbubudbod ng asin sa pinakabola ng iyong mata. Huwag kayong masyadong patangay sa inyong emosyon at ituring na isang “testamentong dapat sundin” ang librong ito. Tandaan ninyong si Bebang Siy lamang ang inyong binabasa.

07/10/2011: SFPCG COMMEMORATES WITH SAN FRANCISCO FILAMHISTORY MONTH WITH FIRST-EVER FILIPINO AMERICAN BOOK FESTIVAL

With the stage  set on the eve of the opening of the book festival, a listed participation of over a hundred authors and the arrival of  thousands of books,   the Philippine Consulate General hosted a Welcome Reception on September 30 at the Social Hall of the Philippine Center   for the co-presentors, organizers, participating authors, artists and sponsors.

 

The well attended event had  former President Fidel V. Ramos as the guest of honor together with a host of luminaries participating at the book festival.

Consul General Marciano  A. Paynor, Jr.  opened the reception  with welcome  remarks followed by  LIIF Chair Gemma Nemenzo  who acknowledged the artists, authors and publishers present, as well as the members of the organizing committee.  Festival Director Mr. Al Perez gave a presentation about the Festival. At the end of the short program former President Fidel V. Ramos gave remarks and  presented copies of his own authored books to Consul General Paynor for the Philippine Consulate’s Library as well as to Luis Herrera,  Chief Librarian of the San Francisco Public Library for the Library’s Filipino American Center.

The Welcome Reception was also  the occasion for the launch of  the biography of  former President Ramos  written  by  American author  W. Scott Thompson. At the launch,  both the author and former President Ramos signed copies of the book. 

On October 1, at the open air Fulton Street Festival Stage, FilBookFest was officially opened  by former President Ramos  together with Consul General Paynor,., City Librarian Herrera, Asian Art Museum Commissioner Carmen Colet,  Festival Director Perez,  LIIF Chair Nemenzo and member Maya Ong Escudero and the representatives of Mayor Ed Lee of San Francisco and California Senator Leland Yee (author of the Resolution proclaiming October as Filipino American History Month).

On October 2, Sunday a short program to mark the opening of events at the Asian Art Museum was also held where Asian Art Museum Commissioner Colet, Asian Art Museum Chief curator Forrest McGill, and Consul General Paynor, welcomed all the guests to the events at the Museum

The Festival was held at the very core of San Francisco at the Civic Center area, where the City Hall, the symphony hall, a grand promenade, and the San Francisco Public Library and the Asian Art museum are  all co-located.     Indoor events were held at the San Francisco Public Library and the Asian Art Museum, while Fulton Street was set up with booths for booksellers and other presentations as well as a performance stage with  a seating area near participating food stall vendors.

The book festival was held to coincide with  and  open the month-long observance of the annual  commemoration of Filipino American History Month that began  3 years ago as a result of a California  Senate Resolution penned by Senator Leland Yee declaring every  October as Filipino American History Month.

The San Francisco Public Library and its halls and areas became the venue for activities such as readings by authors of biographies and of new published works,  discussions and presentations, a tribute night to Literary greats - even a balagtasan and children’s story telling events.

At the Asian Art Museum, special exhibitions,   and displays on Philippine and Filipino American life were set up, as well as discussions and presentations that  included a Conversation between  National Artist Ben Cabrera and writer Luis Francia,   a presentation on Philippine Culinary history by food and cultural heritage writer  Felice Sta. Maria that came with food tasting samplings organized by the Philippine Department of Tourism  

Fulton street was the venue of booths where  books by Filipino and Filipino American authors were sold and signed by their authors, as well as stating of  artistic, literary and cultural performances such as  creative readings  from authors works, cooking demonstrations, arnis  and a lot more at a specially built  performance stage. A Healing Arts Pavilion was set up to showcase  Philippine Healing traditions (as embedded in oral history and practices)  and literate practices (books about Filipino healing traditions).

The Philippine Consulate General participated with   its own  booth  which gave away information materials on the Campaign for the Puerto Princesa Underground River Cave as one of the 7 New Wonders of the World, the forthcoming registration period for  Oversees Absentee Voting, the   new  “Ten Moves”  fund  campaign by the Department of Education  to build 10,000 classrooms, as well as  petition signing for the passage of the Save Our Industries Act.

Former President Ramos lead the list of   luminaries that participated in the book festival that also included National Artists Ben Cabrera and Virgilio Almario, noted historian Ambeth Ocampo,  journalists Marites Vitug, Cris Yabes and Pete Lacaba, Felice Sta. Maria, critic Isagani Cruz, noted psychologist Dr. Honey Carandang, cultural activist John Silva, multi-awarded authors Jose “Butch” Dalisay, Ed Maranan and Neni Sta. Romana Cruz, among others.

It also saw  a long list of   participating Filipino American Authors and authors of Filipino heritage such as  Cecilia Brainard, Marivi Soliven Blanco (who just won the Palanca Award for Best Novel), Ben Pimentel (another new Palanca awardee), R. Zamora Linmark, Oscar Penaranda, Barbara Jane Reyes, Evangeline Buell, Tess Uriza Holthe, Luis Francia, Leny Strobel and Reme Grefalda, publisher of the online magazine, Our Own Voice,   Filipino-Canadian author Romeo Honorio from Calgary , Filomenita Hogsholm from Denmark  to name but a few. 

On of the several highlight events of the Festival  was a Tribute to Literary Laureates  on the evening of October 1   at the Koret Auditorium of the San Francisco Public Library.  

The honorees  who were given tributes for having created classic works that celebrate our history and culture included,  Carlos Bulosan, NVM Gonzalez, Bienvenido Santos, Jose Garcia Villa, F. Sionil Jose, Al Robles, Ceres Alabado, Fred and Dorothy Cordova, Evangeline Buell, Linda Ty-Casper and Nick Joaquin.

During the program  Consul General Paynor, also presented  books, journals, CDs,  DVDs and other related  Rizaliana and Filipiniana materials sourced from the National Historical Commission and the National Commission for the Culture and the Arts as a legacy   gift to the Filipino American Center of the San Francisco Public Library in celebration of  the spirit of the book festival.   END

Source http://www.philippineembassy-usa.org/news/2136/301/

What FilBookFest Means to our Community and to Our Literature
By Oscar Penaranda
Steering Committee Member

We welcome you all to this first day of Filipino American History Month of October. October 18, 1587, 4 hundred and twenty four years ago, is the first recorded landing of Filipinos in what is now the United States, twenty years before the first English settlement in Jamestown, 1607, thirty three years before the Mayflower in 1620, facts not in any textbook, its absence being a great part of the reasons for this book festival.
What then will this book festival mean to our community and to our literature?

It means that we will have different groups from the homeland and the diaspora who have never worked together before, working together now in various projects that promote literacy, understanding, and learning for a better world.

It will bring the world to our doorstep and it will, in turn, bring our community and our literature to the rest of the world more frequently than the most frequent flyer.

This will systematize and institutionalize the exchanges, especially the literary ones, between the homeland the diaspora, the better to see where we all are truly coming from, from the inside, our loob.

It means the rethinking of how the larger community will view us. Our stories will come tumbling at them like a great brown rolling wonder.

It means rethinking of how we view ourselves before. Many of our own people don’t read our own authors. How then do we expect others?

It means a new and wider audience for our writers and literature. It means that our literature will spread to more places than ever before. And it means that in the long run, it is our literature that will conquer this ogre of invisibilty.

It means that our community will read more. For what is the difference between a person who knows how to read but does not read, and a person who does not know how to read? Nothing.

It means that more people will become less boring. For what is more boring than a person who does not read? A person limited to her own experiences and consequently talks about nothing but herself. A very boring person.

For the larger community, as well as our own, it will help dispel stereotypes. They will realize that we are not a people of just one or two stories: nurse, domestic workers, for example, though nothing is wrong with being a nurse or a domestic worker. Quite noble in fact. But that is not all our stories. Our stories are legion. And the reasons for creating those stories are also numberless.

Quality literature from the diaspora might reflect and remind, tough obliquely, those realities in the homeland taken for granted and marginalized because those diaspora writers are themselves marginalized and invisible in their own newly adopted homes away from home. The literature of the Philippines will in turn keep the true pulse of the homeland and engage its peoples around the globe with truths and realities beyond that of nostalgia and romanticizing.

And for our youth and parents who have children in school, reading, especially literature, will improve school grade point average. The trick to school is getting to like reading and writing or at least doing well in them.

In California, Texas, Illinois, Hawaii, New York, Virginia Beach, Washington, and other places, we fill the classrooms more and more each year, yet barely a page, if at all, of our story is told. We grace the military throughout the country with our faithful and sacrificial services, yet very little, if at all, is told about us. This festival will start to rectify that. Let us all welcome our authors, the source, the fountain, and the bearers of this talisman. Mabuhay sila. Sapagkat ang ating panitikan ay ang ating anting-anting. Mabuhay ang ating panitikan! Because the best weapon against our invisibility is our literature.


-------------------------------------------------------------------------

Here are the links to write-ups about FilBookFest:

A first in the heart of San Francisco

Book Festival Celebrates Fil-Am Authors

Wacky FVR, elegant Lotis Key, majestic Balagtasan by MTV

Filipino authors feted in first-ever Fil-Am book fair

Filbookfest in San Francisco
-------------------------------------------------------------------------
Please continue to visit our web site or our Facebook Page at facebook.com/filbookfest for news about upcoming events. Or sign up for our mailing list to receive our announcements via email.

Next>>